Rechtbank Den Haag, 28-01-2025, ECLI:NL:RBDHA:2025:931, 23_3417

1. Eiser drijft een eenmanszaak onder de naam [bedrijf] Finance & Insurance Consultancy.

2. Eiser heeft aangifte IB/PVV voor het jaar 2019 gedaan naar een inkomen uit werk en woning van € 11.850, een belastbaar inkomen uit aanmerkelijk belang van € 16.674 en een belastbaar inkomen uit sparen en beleggen van nihil. In de aangifte is een bedrag onttrokken aan de Fiscale Oudedagsreserve (FOR). Tevens is zelfstandigenaftrek in aanmerking genomen.

3. Verweerder heeft naar aanleiding van de aangifte bij brief van 6 april 2022 om informatie verzocht over onder meer het urencriterium, de afname van de FOR en het belastbaar inkomen uit aanmerkelijk belang. Voorts heeft verweerder opgenomen dat hij over gegevens beschikt waaruit volgt dat eiser per 1 januari 2019 € 2.518.738 aan spaartegoeden bezit en een beleggingsproduct van € 775.500.

4. Eiser heeft bij brief van 28 april 2022 gereageerd.

5. Verweerder heeft op 24 juni 2022 vervolgvragen gesteld. Daarop is op 22 juli 2022 door eiser gereageerd.

6. Met dagtekening 27 oktober 2022 heeft verweerder eiser geïnformeerd over zijn voornemen om bij de aanslagoplegging van de aangifte af te wijken. In deze brief is, voor zover hier van belang, het volgende opgenomen:

7. Met dagtekening 18 november 2022 is de aanslag IB/PVV voor het jaar 2019 opgelegd naar een belastbaar inkomen uit werk en woning van € 2.769, een belastbaar inkomen uit aanmerkelijk belang van € 16.674 en een belastbaar inkomen uit sparen en beleggen van € 12.930. De grondslag sparen en beleggen is bepaald op € 710.449. De in rekening gebrachte belastingrente bedraagt € 350.

8. Deze rechtbank heeft op 19 december 2022 uitspraak¹ gedaan in de procedure die ziet op een voor het jaar 2018 aan eiser opgelegde aanslag IB/PVV. In deze uitspraak heeft de rechtbank geoordeeld dat het werkkapitaal van de onderneming niet meer bedraagt dan € 165.000, hetgeen door gerechtshof Den Haag bij uitspraak van 18 september 2023² is bevestigd.

9. Op 4 april 2023 heeft een hoorgesprek plaatsgevonden. Tot de stukken van het geding behoort een naar aanleiding van dit gesprek door verweerder opgesteld hoorverslag.

10. Bij uitspraak op bezwaar zijn het belastbaar inkomen uit werk en woning en het belastbaar inkomen uit aanmerkelijk belang gehandhaafd op € 2.769, respectievelijk € 16.674. Het belastbaar inkomen uit sparen en beleggen is verminderd tot € 12.758. De grondslag sparen en beleggen is bepaald op € 610.449. Daarbij is de geschatte waarde van de bankrekeningen in Duitsland (van € 100.000) niet langer meegerekend. Er is geen proceskostenvergoeding toegekend.

11. In geschil is of de aanslag IB/PVV voor het jaar 2019 naar een juist bedrag is vastgesteld. Meer specifiek is in geschil of terecht voorbij is gegaan aan de onttrekking aan de FOR, of eiser aan het urencriterium voldoet en of het belastbaar inkomen uit sparen en beleggen naar een juist bedrag is vastgesteld.

12. Eiser stelt primair dat de zaak moet worden teruggewezen. Subsidiair stelt eiser dat in 2019 een onttrekking aan de FOR heeft plaatsgevonden en dat hij voldoet aan het urencriterium. Daarnaast is volgens eiser het belastbaar inkomen uit sparen en beleggen naar een te hoog bedrag vastgesteld. Verweerder is volgens eiser uitgegaan van een onjuiste rendementsgrondslag en een te hoog rendement.

13. Verweerder stelt dat voor terugwijzing geen aanleiding bestaat. Volgens verweerder zijn het belastbaar inkomen uit werk en woning en het belastbaar inkomen uit sparen en beleggen niet naar te hoge bedragen vastgesteld.

14. In de uitspraak op bezwaar is uitgegaan van een grondslag sparen en beleggen van € 610.449. Deze grondslag is, voor zover hier van belang, als volgt berekend:

15. Tussen partijen is niet in geschil dat moet worden uitgegaan van een totaalvermogen van € 3.685.088. Wél is in geschil of dit bedrag bij het bepalen van het box 3-vermogen terecht is afgezet tegen het bovengenoemde bedrag van € 3.368.779. Volgens eiser is dat ten onrechte gebeurd. Daartoe heeft hij aangevoerd dat in de onderhavige aangifte een totaalvermogen op 1 januari 2019 van € 3.685.088 is opgenomen. Ter zitting heeft eiser toegelicht dat verweerder bij de berekening van de correctie ten onrechte is uitgegaan van € 3.368.779 als in de aangifte opgenomen vermogen op 1 januari 2019. Verweerder heeft bij de berekening van dit bedrag namelijk de box-1 bedragen van ultimo 2019 in aanmerking genomen. Zodoende heeft hij ten onrechte een verschil geconstateerd van € 316.309, welk bedrag als box 3-vermogen is bijgeteld. Volgens eiser heeft dit ertoe geleid dat verweerder van een te hoge grondslag sparen en beleggen is uitgegaan.

16. Volgens verweerder had, met inachtneming van de procedure die voor het jaar 2018 is gevoerd, van het totaalvermogen een bedrag van € 165.000 tot het werkkapitaal in box 1 moeten worden gerekend, een bedrag van € 2.888.479 tot box 2 en de rest tot box 3. Volgens verweerder is de aanslag IB/PVV voor het jaar 2019 eerder te laag dan te hoog vastgesteld omdat te weinig vermogen in box 3 is belast.

17. Eiser heeft terecht aangevoerd, zoals overigens ook is vermeld in 7.18 van het verweerschrift, dat de onder 14 genoemde box 1-bedragen de bedragen van ultimo 2019 zijn. Verweerder heeft daardoor ten onrechte een verschil van € 316.309 geconstateerd en als box 3-vermogen in aanmerking genomen. De rechtbank beschikt niet over voldoende stukken om te kunnen beoordelen of de aanslag daardoor te hoog of te laag is vastgesteld. Het is voor de rechtbank dan ook niet mogelijk om het voorgelegde geschil definitief te beslechten. Met inachtneming van het bepaalde in artikel 8:72, vierde lid, van de Awb zal de rechtbank verweerder daarom opdragen om opnieuw uitspraak op bezwaar te doen. Het beroep dient gegrond te worden verklaard.

18. Met de terugwijzing naar verweerder start geen nieuwe behandelingsfase voor het vaststellen van de redelijke termijn in eerste aanleg. Er geldt als uitgangspunt dat de berechting in eerste aanleg niet binnen de redelijke termijn heeft plaatsgevonden als het totale tijdsverloop, dus de opstelsom van het tijdsverloop van de fase vóór terugwijzing en van de fase na terugwijzing langer dan twee jaar heeft geduurd.³ Dat betekent dat op het moment van deze uitspraak nog niet kan worden beoordeeld in hoeverre recht bestaat op vergoeding van immateriële schade wegens overschrijding van de redelijke termijn.

19. Het is niet aan de belastingrechter om te oordelen over een het verzoek van eiser om schadevergoeding vanwege reputatieschade.

20. De rechtbank veroordeelt verweerder in de door eiser gemaakte proceskosten. Deze kosten stelt de rechtbank op grond van het Besluit proceskosten bestuursrecht (het Besluit) vast op € 267,50 (€ 10 reiskosten en € 257,50 verletkosten). Het Besluit voorziet, behoudens de reeds toegekende vergoeding van verletkosten, niet in een vergoeding voor de tijd die eiser aan de procedure heeft besteed. Dergelijke kosten komen dan ook niet voor vergoeding in aanmerking.