Aflevering 10

In het verleden heeft de Hoge Raad civielrechtelijke dwangsommen betaald aan werknemers aangemerkt als loon. Eerder dit jaar oordeelde hij anders ter zake van een aan ambtenaren uitbetaalde publiekrechtelijke dwangsom vanwege niet tijdig beslissen op hun bezwaar in een functiegeschil. Deze dwangsom is geen loon, omdat het bestuursorgaan deze als zodanig is verschuldigd en niet in de hoedanigheid van werkgever. Voor loon is voldoende causaliteit met de dienstbetrekking vereist en die ontbrak hier.

IO. Voor btw-specialisten zijn deze letters sinds 13 juni 2019 onlosmakelijk verbonden met de btw-plicht van commissarissen en andere toezichthouders. Op die dag oordeelde het HvJ dat IO niet belastingplichtig is voor de werkzaamheden die hij verricht als lid van de raad van commissarissen van een stichting. Volgens het HvJ verricht IO deze werkzaamheden namelijk niet zelfstandig. Is met dit oordeel een einde gekomen aan een jarenlange discussie?

De Hoge Raad heeft het afgelopen jaar diverse arresten gewezen over de uitleg van de hoorplicht. In het verlengde van de hoorplicht ligt de toepassing van het Unierechtelijke verdedigingsbeginsel. Over de uitleg van dit (ongeschreven) beginsel is sinds het arrest Sopropé HvJ 18 december 2008, zaak C-349/07 (Sopropé), ECLI:EU:C:2008:746. veel jurisprudentie verschenen. In deze beschouwing zal ik ingaan op de betekenis van de hoorplicht in de verschillende fases van de belastingprocedure, te weten de aanslagregeling, de bezwaarfase en de beroepsfase.

Het Gerecht oordeelde dat de ruling die Starbucks kreeg van Nederland geen onverenigbare staatssteun betreft. Luxemburg daarentegen verstrekte door in een ruling vastgelegde afspraken wel onrechtmatige staatssteun aan Fiat. Momenteel zijn er nog diverse andere staatssteunzaken omtrent fiscale rulings aanhangig bij het HvJ, dan wel in voorbereiding bij de Europese Commissie. Veel hebben betrekking op Luxemburg. Enige impact voor Nederland kan niet worden uitgesloten. In deze beschouwing plaats ik de uitspraken in een breder perspectief, van verleden tot toekomst.