Aflevering 4

Stel 2 erfgenamen willen de nalatenschap waartoe zij gerechtigd zijn zo verdelen dat A uitsluitend het vruchtgebruik krijgt en B uitsluitend hoofdgerechtigde ten aanzien van de (voormalige) onverdeeldheid wordt.

1. Algemeen

Is de executieveiling ex artikel 1223 OBW gebruikt om - met behulp van het huurbeding van artikel 1230 OBW - vrij van huur te kunnen verkopen?

In het JBN 1992, nr 27 las ik over een uitspraak van de Raad van Arbitrage voor de Bouwbedrijven van 11 september 1991.

1. Naar oud recht kon de eerste hypotheekhouder bij het vestigen van de hypotheek bedingen dat hij onherroepelijk zou zijn gemachtigd om, bij gebrek van behoorlijke voldoening van de hoofdsom, of van betaling van de verschuldigde renten, het verbonden perceel in het openbaar te verkopen (artikel 1223 lid 2 OBW).

Met ingang van 1 januari 1992 kunnen geen nieuwe buurwegen worden gevestigd. Ratio: een buurweg behoeft niet uit de registers te blijken en past daarom niet in ons sinds 1 januari 1992 weer wat positievere stelsel ten aanzien van registergoederen.

Een advocaat geeft in de hoedanigheid van bewindvoerder in een surséance een garantie af aan een crediteur die in het kort gezegd inhoudt dat bij leveranties zal worden afgerekend tegen factuurwaarde. Heeft de advocaat daarvoor de toestemming van zijn echtgenote nodig ex artikel 1:88 lid 1 onder c BW, of valt een dergelijke garantie onder de uitzondering als bedoeld in dat artikellid ('anders dan in de uitoefening van een beroep of bedrijf')?

Van Aken en Heideman zijn buren en beiden huurders van een huis dat eigendom is van een woningbouwvereniging. Zij krijgen een geschil over een boom, die bij Heideman in de tuin staande, binnen twee meter van de erfgrens met de tuin van Van Aken is geplant (zie artikel 5:42 BW) en wel zodanig dat deze Van Aken hindert. Van Aken vordert dat de boom wordt verwijderd. De vraag waarvoor de rechter zich zag gesteld, was of Van Aken als huurder een aktie gegrond op het burenrecht tegen Heideman, ook huurder, kon instellen. Is het burenrecht alleen geschreven voor eigenaars onderling of ook voor huurders?

In het welbekende arrest Kriek/Smit (HR 12 juni 1987, NJ 1988, 150) heeft de Hoge Raad voorop gesteld dat er vergoedingsrechten kunnen ontstaan tussen echtgenoten die zijn gehuwd met uitsluiting van elke gemeenschap van goederen. Deze vergoedingsrechten kunnen ontstaan doordat gedurende het huwelijk goederen op naam van de ene echtgenoot zijn verkregen, welke geheel of gedeeltelijk zijn gefinancierd met geld van de andere echtgenoot. Zo'n vergoedingsrecht strekt in beginsel tot terugbetaling van een gelijk bedrag als destijds door de andere echtgenoot is verstrekt, zonder vergoeding van rente en zonder verrekening van waardevermeerdering of -vermindering van de goederen bij het einde van het huwelijk. Uitzonderingen op dit beginsel worden door de Hoge Raad op grond van de eisen van de goede trouw niet geheel uitgesloten.

Als in een getuigenverhoor de vraag aan de orde komt of tussen twee partijen een overeenkomst is tot stand gekomen, zal de notaris die in deze voor partijen is opgetreden, zich in het algemeen niet op zijn verschoningsrecht kunnen beroepen. Zie hiervoor JBN 1991, nr 172. De medewerker van de notaris verkeert in eenzelfde positie als de notaris zelf, hij heeft een afgeleid verschoningsrecht.