Aflevering 1

Hieronder bespreek ik twee beslissingen over de steeds weer terugkerende vraag of een bepaalde bate of schuld tot de (ontbonden) gemeenschap van goederen behoort of op grond van verknochtheid privé is gebleven.

Op 9 augustus 1982 verwerft J.A. Van der Vlies een huis in eigendom. Op 24 augustus 1982 is bij notariële akte een door partijen 'maatschap' genoemde (zie daarover HR 8 juli 1985, NJ 1986, 358) samenlevingsovereenkomst gesloten tussen genoemde Van der Vlies en Pellicaan. Volgens deze overeenkomst bracht ieder van de partijen in de maatschap in zijn volledige kennis, arbeid en vlijt en zijn inkomsten uit arbeid, met uitzondering van de pensioenvoorzieningen, en al zijn goederen en rechten, waaronder bedoeld huis. Ieder van de partijen werd geacht voor de helft gerechtigde te zijn in het vermogen van de maatschap. Tenslotte was in de overeenkomst een verblijvingsbeding opgenomen voor het geval van beëindiging door het overlijden van een der partijen. De langstlevende verkrijgt in dat geval het gehele gemeenschappelijk vermogen zonder gehoudenheid tot vergoeding, maar wel met de verplichting alle gemeenschappelijke schulden voor zijn rekening te nemen.

Op grond van artikel 32 van de Krankzinnigenwet (Kw) wordt iemand die krachtens rechterlijke machtiging in een gesticht (psychiatrische inrichting) is opgenomen in civielrechtelijke gevolgen gelijkgesteld met iemand die onder curatele gesteld is wegens stoornis van de geestvermogens. Maakt een dergelijk persoon een testament dan is dat testament derhalve gezien het bepaalde in artikel 4:944 BW jo artikel 3:32 lid 2 nietig.

Met de inwerkingtreding van het Nieuw Burgerlijk Wetboek ontstond de mogelijkheid voor de hypotheekhouder zich door middel van onderhandse executie te verhalen. Voor een schematisch overzicht van de procedure verwijzen wij naar de bijdrage van Kuhlmann in JBN 1991, nr 175. Dit artikel beoogt actuele ontwikkelingen uit de praktijk te signaleren.

Tengevolge van de sinds 1992 bestaande nieuwe bepaling van artikel 7:15 lid 2 BW is de koper alleen gehouden tot het accepteren van bijzondere lasten en beperkingen die aan het verkochte goed verbonden zijn indien en voorzover hij deze uitdrukkelijk heeft aanvaard.

De zaak is als volgt. De heer en mevrouw X willen volmacht geven aan een medewerker van de notaris om namens hen te compareren bij een hypotheekakte. Voor deze volmacht is de authentieke vorm vereist (artikel 3:260 lid 3 BW). De heer X is Nederlands ambassadeur in een land dat het Latijnse notariaat niet kent. De akte van volmacht moet worden verleden voor de daartoe bevoegde consulaire ambtenaar ter plaatse. Op grond van het Consulair Besluit is de bevoegdheid tot het opmaken van authentieke stukken opgedragen aan het hoofd van de consulaire post, in casu aan de ambassadeur zelf. De heer X kan geen akte passeren waarin hij zelf compareert.

In JBN 1993 nr 94 heeft Hensen ideeën en formuleringen aangereikt inzake het internationaal huwelijksvermogensrecht. Naar aanleiding van ontvangen reacties wijst de redactie erop, hetgeen Hensen ook al aangeeft, dat de voorgestelde clausules als onderdeel van de comparitie in een akte enkel beogen het reeds toepasselijk regime te bevestigen. Indien het de bedoeling is het bestaande regime door een rechtskeuze te wijzigen, verdient het aanbeveling deze als een afzonderlijk onderdeel in de notariële akte op te nemen en wel in de vorm van een verklaring van de beide echtgenoten in hun hoedanigheid van echtgenoten.

De testatrice woonde in een zogenaamde aanleunwoning behorende tot een verzorgingstehuis. De bewoners van het verzorgingstehuis zelf dienden te voldoen aan de normen van de Wet op de Bejaardenoorden. De bewoners van het verpleeggedeelte vielen onder de AWBZ. De testatrice woonde echter in een aanleunwoning, zodat tussen haar en het verzorgingstehuis geen verzorgingsovereenkomst doch een huurovereenkomst bestond. Het verzorgingstehuis kan derhalve voordeel trekken uit testamenten opgemaakt door bewoners van haar aanleunwoningen, omdat er geen sprake is van verzorging of verpleging als bedoeld in artikel 4:953 lid 2 BW.

Bij besluit van 23 december 1993 (Stb. 515) houdende vaststelling van het tijdstip van inwerkingtreding van de Algemene wet bestuursrecht, de Wet voltooiing eerste fase herziening rechterlijke organsiatie en enkele andere wetten is met ingang van 1 januari 1994 in werking getreden de Wet van 16 september 1993 tot wijziging van de rechterlijke indeling, met uitzondering van artikel II.

In JBN 1993, nr 33 wordt behandeld het vonnis van de Rechtbank Arnhem van 26 november 1992 van de kinderen Sanders tegen erflaters tweede echtgenote Bernardus. Hierbij wordt meegedeeld dat de Rechtbank een uitspraak heeft gedaan over een bestaand meningsverschil met betrekking tot de voorwaardelijke ouderlijke boedelverdeling. Het is echter de vraag wat onder een voorwaardelijke ouderlijke boedelverdeling moet worden verstaan.

Partijen die met uitsluiting van elke gemeenschap van goederen zijn gehuwd, woonden in de woning die eigendom is van de man. Gedurende de echtscheidingsprocedure mag de vrouw op grond van een voorlopige voorziening in de woning blijven wonen. De man heeft in hoger beroep verzocht te bepalen dat hij voortaan, gedurende de procedure, alleen de woning mag gebruiken, welk verzoek door het Hof wordt gehonoreerd nu het belang van de man tot het uitsluitend gebruik van de woning groter is dan het belang van de vrouw hiertoe.

Hoewel de enig aandeelhouder van een concern in feite alles te zeggen heeft, betekent dat nog niet dat hij alle formele regels terzijde kan stellen.

Door het Gerechtshof te Amsterdam is een voordracht door de Kamer van Toezicht te Arnhem behandeld tot afzetting van een notaris. Uit de beschikking waarbij tot afzetting wordt beslist, wordt het volgende overgenomen.

In het FBN 1993, nr 140 is een bijdrage gepubliceerd van De Korte over de wijze van verpanding van vorderingen.