Aflevering 10

Nagegaan wordt welke gevolgen het geregistreerd partnerschap (g.p.) heeft voor de uitoefening van de rechten die voortvloeien uit levensverzekeringen en pensioenregelingen. Schrijver concludeert dat de gevolgen van de Wet op het g.p. voor levensverzekeraars als pensioenuitvoerder en pensioenfondsen meevallen, met name door de invoering van art. 2c PSW. Ten aanzien van in privé gesloten levensverzekeringen zal er een adviesfunctie zijn weggelegd voor de verzekeraar en de notaris waar het gaat om de begunstiging bij levensverzekering.

Sinds de invoering van de nieuwe regels inzake registratie van waardeloosheid van hypotheken en beslagen, is een aantal regels verder uitgewerkt naar aanleiding van praktijkvragen aan de bewaarders. De volgende onderwerpen komen aan de orde: doorhaling van inschrijvingen; art. 3:28 BW dat betekenis houdt voor die gevallen waarin de lex specialis van art. 3:274 BW niet geldt; vervallenverklaring bij gebreke van medewerking; verkeerd deel en nummer.

In agrarische gebieden komt het voor dat ouders voor langere termijn grond in gebruik geven aan een van de kinderen voor een hobby. Naar aanleiding van een arrest van de Hoge Raad wordt ingegaan op de gevolgen van de ingebruikgeving op langere termijn wanneer de hobby-activiteiten zich hebben ontwikkeld tot een professionele bezigheid en er geen afspraken zijn gemaakt over de duur en beëindiging van het gebruik.

Bespreking van twee arresten, waarin de Hoge Raad de minister van Justitie adviseert om aan het verzoek van brieven van wettiging te voldoen, hoewel beide gevallen strikt genomen niet onder de definitie van art. 1:215 BW vielen.

Ingegaan wordt op de wijziging in de regeling van bestuursoverdrachten en de toestemmingsvereisten bij vervreemding van schoolgebouwen in het voortgezet en basisonderwijs.

Het Hof heeft de vordering van de Tilburgse Hypotheekbank (THB) afgewezen, omdat van THB kon worden verwacht dat zij zich ervan zou vergewissen of bij het verlijden van de akte van geldlening met hypotheekstelling de toestemming van de echtgenote daadwerkelijk was verleend. Deze taak is uitgevoerd door de notaris. Deze heeft hierin gefaald. Volgens het Hof komt dit falen komt voor rekening van THB. Het nalaten van de vertegenwoordiger van THB, vermoedelijk een werknemer van de notaris, wordt ook toegerekend aan THB. Luijten schetst zijn bedenkingen bij de uitspraak van het Hof.

In de jurisprudentie wordt onderscheiden de aansprakelijkheid uit onrechtmatige daad van de bestuurder van een NV/BV en die van een grootaandeelhouder. Een bestuurder kan uit onrechtmatige daad tegenover een onbetaald gebleven crediteur aansprakelijk zijn, indien hij tijdens het afsluiten van de transactie met de crediteur wist of redelijkerwijs moest weten dat zijn vennootschap de transactie niet kon nakomen. Een bestuurder is ook uit onrechtmatige daad aansprakelijk wanneer hij zich schuldig maakt aan betalingsonwil. Ook een aandeelhouder met doorslaggevende zeggenschap en inzicht in de financiële toestand van de NV/BV kan onrechtmatig handelen jegens een onbetaald gebleven crediteur. Schrijver geeft een aantal vindplaatsen in de literatuur inzake doorbraak van aansprakelijkheid. In het besproken arrest van het Hof Den Bosch is sprake van een onrechtmatige daad van een natuurlijk persoon in zijn hoedanigheid van bestuurder.

Tegen de mogelijkheid dat een opstalrecht kan worden gevestigd op een erfpachtrecht of op de grond die in exclusief gebruik is bij een appartementseigenaar pleit art. 5:101 BW, waarin staat dat het recht van opstal het recht is om een gebouw en dergelijke op de onroerende zaak van een ander in eigendom te hebben. Een erfpachter kan geen eigendom verschaffen en een appartementseigenaar is slechts mede-eigenaar van het in appartementen verdeelde gebouw. Indien de hoofdgerechtigde bij opstal op erfpachtgrond ook meewerkt aan de uitgifte van het opstalrecht, dan is het opstalrecht wel volledig. Bij vestiging van een opstalrecht door een appartementseigenaar gaat het om een (absolute) onbevoegdheid tot beschikkingshandelingen ten aanzien van de mede-eigendom van het gebouw van die ene appartementseigenaar. Deze kan slechts door alle andere appartementseigenaren aangevuld worden.