Aflevering 11

Voor een pensioenregeling is het cruciaal dat deze voldoet aan de voorwaarden die zijn opgenomen in de Wet LB 1964. Art. 18 tot en met 19f Wet LB 1964. Enkel indien een pensioenregeling voldoet aan alle voorwaarden van de Wet LB 1964 is de aanspraak vrijgesteld en zal directe belastingheffing op het moment van verwerving van pensioenaanspraken achterwege blijven. Krachtens de omkeerregeling wordt vervolgens belasting geheven op het moment dat de pensioengerechtigde uitkeringen ontvangt uit hoofde van een pensioenregeling. Indien een pensioenregeling echter op enig moment geheel of gedeeltelijk niet (meer) aan de wettelijke voorwaarden voldoet, wordt algemeen aangenomen dat de totale pensioenaanspraak onzuiver is geworden en dat de aanspraak direct volledig wordt belast. Hierna zal worden ingegaan op de vraag waarom de wetgever oorspronkelijk gekozen heeft voor dit systeem en of dit systeem nog wel van toepassing is onder de huidige wettelijke regelingen.

Onlangs heeft de Hoge Raad een arrest gewezen over de successiewaarde van een geërfde Chinese pot, die twintig maanden na het openvallen van de nalatenschap voor een verrassend hoge prijs van € 23 miljoen werd verkocht. HR 12 juli 2013, nr. 12/02319, NTFR 2013/1414, met commentaar van Vrenegoor, BNB 2013/218. De Hoge Raad onderschrijft het oordeel van de lagere rechters dat bij de waardebepaling op overlijdensdatum de verkoopprijs als uitgangspunt mag dienen voor de berekening van die waarde. Op deze berekeningsmethode, waarbij met wijsheid achteraf de waarde per overlijdensdatum wordt teruggerekend, klinkt echter kritiek. Zie de aantekening bij V-N 2013/24.18 en de noot van Gubbels bij FED 2013/88. In deze bijdrage bespreek ik de knelpunten die in deze zaak naar voren komen en poog ik het achterliggende, meer fundamentele probleem bloot te leggen. In par. 2 ga ik in op de discutabele waardering van bewijsmiddelen door de feitenrechter. De vraag in hoeverre een latere verkoopopbrengst bij de waardebepaling een rol speelt, staat in par. 3 centraal. In par. 4 volgt een beschouwing over de verhouding tussen de onderhavige problematiek en de uitgangspunten van de Successiewet 1956. Ik sluit af met een conclusie (par. 5).

Op 4 juli 2013 heeft het Hof van Justitie van de Europese Unie (het ‘HvJ’) bepaald dat de Belgische regeling voor belastingaftrek voor risicokapitaal (ook wel bekend als notionele interestaftrek) in strijd is met de vrijheid van vestiging. HvJ 4 juli 2013, zaak C-350/11 (Argenta), NTFR 2013/1758, met commentaar van Nijkeuter.. In het bijzonder bepaalde het HvJ dat België verplicht is het eigen vermogen van een buitenlandse vaste inrichting mede in aanmerking te nemen bij het bepalen van de aftrek voor risicokapitaal. Hiermee lijkt het HvJ een mogelijkheid te creëren om aan een vaste inrichting toerekenbare kosten af te trekken van de winst van het hoofdhuis. In deze Beschouwing bespreek ik de Europeesrechtelijke jurisprudentie ten aanzien van de fiscale behandeling van vaste inrichtingen en hoe het Argenta-arrest past in deze eerdere jurisprudentie van het HvJ. Voorts wordt onderzocht wat de mogelijke gevolgen zijn voor de Nederlandse belastingwetgeving, in het bijzonder de renteaftrekbeperkingen van art. 13l en art. 15ad Wet VPB 1969.

Op feestjes wil een enkeling nog wel eens vragen waar ik mij als btw-fiscalist zoal mee bezig houd. Ik voer dan vol trots de integratielevering uit art. 3, lid 3, onderdeel b, Wet OB 1968 ten tonele. Met het voorbeeld uit de collegebanken van het ziekenhuis dat zijn eigen bedden vervaardigt, zie ik het onbegrip van mijn gehoor sneller stijgen dan de zeespiegel bij een tsunami. Als ik dan in het vuur van mijn betoog het ineens heb over ‘een 3,1,h levering’ probeert men mij meestal kruipende te ontvluchten zodat ik weer kan overgaan tot waarvoor ik eigenlijk was gekomen: eerzaam bier drinken en luisteren naar verhalen van mensen die een serre aan hun huis hebben gebouwd.